امام شافعي مي فرمايد: خداوند اسماء و صفاتي دارد که هم در قرآن آن را بيان فرموده و هم پيامبرش آن را براي مردم بيان نموده است، هر کس که بر او اتمام حجت شده باشد نمي تواند آن را رد کند و يا نپذيرد زيرا در قرآن آمده و پيامبر هم بطور اصح اينها را تبيين نموده است و اگر بعد از اتمام حجت نپذيرفت، چنين کسي کافر است، ولي قبل از اثبات اتمام حجت معذور به جهل و ناداني است، زيرا اين امور با عقل فهميده نمي شود و بوسيله فکر هم نمي توان به آن دست پيدا کرد. و تا زماني نسبت به آن جهل داشته باشد نمي توان او را تکفير نمود، مگر اينکه خبر آن به گوشش رسيده باشد.

و اين صفات را براي خداوند اثبات مي کنيم و هر گونه تشبيه و تمثيل را براي خداوند نفي مي کنيم.

همانگونه که در قرآن مي فرمايد: {لَيْسَ كَمِثْلِهِ شَيْءٌ وَهُوَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ (11) } [1] . (الشوري: 11) .

«هيچ چيز همانند او نيست و او شنوا و بيناست» .

قرآن کلام خدا و غير مخلوق است [2] ، و مشيت و خواست بندگان به سوي خداوند است و چيزي را نمي توانند انجام دهند مگر با خواست خدا.

مردم خالق اعمال خويش نيستند، بلکه از جانب پروردگار ايجاد و خلق مي شوند.

و قدر، خوب و بدش از جانب پروردگار است، و عذاب قبر حق است، و سوال نمودن از مردگان حقيقت دارد، زنده نمودن مردگان حق است، و حساب روز رستاخيز حقيقت است، و بهشت و دوزخ حق اند و وجود دارند، و غير از اين موارد، آنچه در سنت آمده و علما آنها را تحقيق نموده اند حق هستند [3] .

و بزرگترين افراد بعد از پيامبر - صلى الله عليه وآله وسلم - ابوبکر، عمر، عثمان و سپس علي است - رضي الله عنهم - [4] .

(1) - سير اعلام النبلاء: (10/ 79 - 80) .

(2) - مناقب الشافعي: (1/ 407) .

(3) - همان، منبع: (1/ 415) .

(4) - همان، منبع: (1/ 433) .