و بعد از قرآن و حديث مدار اسلام بر فقه است و امهات فقه مسائل اجماعيهء عمر فاروق است و اگر اكثر اهل اسلام را به نظر امتحان نگاه كني حنفيان و مالكيان و شافعيان اند اما مذهب مالك پس مبناي آن مؤطا است و در مؤطا از روايت مرتضي به جز چند حديث مرفوعه و چند اثر شمرده شده منقول نيست و همچنين در مسند ابي حنيفه و آثار امام محمد كه مبناي فقه حنفيه است از روايت مرتضي بجز حديث مرفوع و چند اثر شمرده شده زياده از آنچه در مؤطا است به قليلي منقول نيست و همچنين در مسند شافعي كه مبناي مذهب شافعيه است از روايت مرتضي بجز چند حديث مرفوع و چند اثر موقوف كه به نسبت احاديث مرويه از ديگران در نهايت قلت است منقول نيست، و كسي كه بر اصول و امهات اين مذاهب اطلاع دارد شك نمي كند در آنكه اصل اين مذاهب مسائل اجماعيه فاروق است و آن مانند امر مشترك است در ميان همه آنها.