شرِّقوا أو غرِّبوا: رو به مشرق يا مغرب کنيد.

مراحيض: جمع مرحاض به معناي دستشويي و محل قضاي حاجت.

مفهوم حديث: ابو ايوب انصاري ^ مي فرمايد: پيامبر % فرمودند: هر گاه شما خواستيد براي قضاي حاجت به دستشويي برويد رو يا پشت به قبله مدفوع يا ادرار نکنيد , بلکه رو به مشرق يا مغرب بکنيد. [1]

ابو ايوب مي فرمايد: سپس به شام رفتيم و ساختمانهايي را يافتيم که جهت قضاي حاجت به سمت کعبه ساخته شده بود , اگر وارد آنها مي شديم از جهت کعبه خود را منحرف کرده , و از خداوند درخواست بخشش مي کرديم.

13 ـ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ $ قَالَ: رَقِيْتُ يَوْمًا عَلَى بَيْتِ حَفْصَةَ , فَرَأَيْتُ النَّبِيَّ % يَقْضِي حَاجَتَهُ مُسْتَقْبِلَ الشَّامَ , مُسْتَدْبِرَ الْكَعْبَةَ. وَفِي رِوَايَةٍ: مُسْتَقْبِلًا بَيْتَ الْمَقْدِسِ.

مفهوم حديث: عبد الله بن عمر بن الخطاب $ مي فرمايد: روزي از پشت بام خانه ي حفصه ... (خواهرش) بالا رفتم و پيامبر % را ديدم که رو به شام و پشت به کعبه قضاي حاجت مي کند. و در روايتي آمده است: رو به بيت المقدس.

14 ـ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ ^ أَنَّهُ قَالَ: كَانَ رَسُولُ اللَّهِ % يَدْخُلُ الْخَلاءَ , فَأَحْمِلُ أَنَا وَغُلامٌ نَحْوِي إدَاوَةً مِنْ مَاءٍ وَعَنَزَةً , فَيَسْتَنْجِي بِالْمَاءِ.

العَنَزَةُ: الحَرْبَةُ الصَّغِيْرَةُ. والإِدَاوَةُ: إِنَاءٌ صَغِيْرٌ مِنْ جِلْدٍ.

واژه ها:

الإداوة: ظرفي کوچک که از پوست ساخته مي شود.

العنزة: عصاي دندانه داري که مي توان بر آن تکيه زد.

(1) اين حکم مخصوص مدينه بوده است , زيرا شرق و غرب مدينه خلاف جهت قبله مي باشد. و شايسته ي هر فرد مسلمان است که در هر جايي از رو يا پشت کردن به کعبه در وقت قضاي حاجت خودداري کند , نه اينکه حتماَ رو به شرق يا غرب بنشيند.